Gladde feestdagen

Ze organiseren voor de verandering nog eens verkiezingen in Haïti. In februari en maart wordt het voltallige parlement “vernieuwd” (99 zitjes) en andermaal één derde van de senaat (11 zitjes). Dat gaat zo’n 25 miljoen dollar kosten, vlotjes betaald door de zogenaamde “internationale gemeenschap” die de “democratisering” van Haïti zogezegd wil bewerkstelligen. Nochtans is Lavallas, partij van ex-president Aristide die nog altijd bijzonder populair blijft in sommige middens in de hoofdstad, weer uitgesloten door de CEP (Tijdelijke Verkiezingscommissie). Lavalas is zonder twijfel verdeeld, wellicht veel zwakker dan een aantal jaar geleden en Aristide leeft in ballingschap in Zuid-Afrika, maar hun uitsluiting doet toch andermaal de wenkbrauwen fronsen.

Het is niet de eerste keer dat de CEP partijdigheid wordt verweten. Bij de vorige verkiezingen voor de senaat in april en juni was Lavalas ook al uitgesloten. De gedeeltelijke vernieuwing van de CEP midden oktober die hun blazoen wat moest oppoetsen leidde tot felle kritiek op president Préval die ervan beschuldigd werd zijn getrouwen in de commissie te hebben benoemd. Een regeringcommissaris verweet de CEP bij de beëdiging dat ze nog altijd geen duidelijkheid hadden gebracht over de onregelmatigheden bij de verkiezingen van april. Die werden gedeeltelijk geannuleerd door verschillende overvallen op stembureaus en al dan niet gewapende opstoten tussen kandidaten. Er is nog altijd geen officiële verklaring over wie er nu verantwoordelijk was voor die onregelmatigheden.

Het platform waaronder Préval indertijd verkozen was – Lespwa (Espoir) – zal ook niet deelnemen aan de verkiezingen. Dat platform bestaat niet meer. Maar dat is niet erg want de president had ondertussen toch al een nieuw platform gevormd: Inite (Unité). Het initiatief voor dat nieuw platform had hij in oktober genomen als hij alle lokale volksvertegenwoordigers had uitgenodigd (zo’n 570) op een seminarie van drie dagen over gezondheidszorg. In de praktijk ging het echter meer een charmeoffensief van de president om die lokale mandatarissen te overtuigen toe te treden tot zijn platform dat later Inité gedoopt werd. “L’Unité fait la force” is het devies dat op de Haïtiaanse vlag staat, maar die éénheid is ver te zoeken: er zijn zo’n 50 à 60 “partijen” die meedoen aan de verkiezingen !

Bij een loting ergens vorige week op de CEP werd beslist welke lijstnummer aan welke partij werd toegewezen. Nu wilde het toeval toch niet dat Inité het nummer 1 trok zeker ! Net als Lespwa een paar jaar geleden ! Wat een toeval ! Dat zullen de voodoogoden wel geweest zijn die ze voldoende bevredigd hadden… Nu ja, er kwam reactie van de andere partijvertegenwoordigers die dit nu wel wat overdreven vonden. De CEP erkende dat de procedure bij de loting weinig doorzichtig was en begreep dat ze misschien net een stapje te ver waren gegaan. Ze beslisten dan maar om de volgende dag de loting over te doen. Nu heeft Inite nummer 10.

Het nieuwe platform kan rekenen op een aantal kadidaten die bij gebrek aan kansen binnen hun eigen partij – het uitgesloten Lavalas bijvoorbeeld – hebben besloten zich dan maar aan te sluiten bij Inité. Ah, misschien komt daar die naam wel vandaan: éénheid door uitsluiting ! De kandidaten moeten allerlei documenten binnenbrengen bij de CEP om te bewijzen dat ze eerlijke mensen zijn van uitsluitend Haïtiaanse nationaliteit die niet vervolgd worden door justitie enzovoorts enzoverder. In de krant Le Nouvelliste stond deze week een verhaal over één van de door de CEP goedgekeurde kandidaten van Inité die is aangeklaagd voor verkrachting van een meisje van 14. Hij zou een jaar of tien, twintig geleden ook al eens veroordeeld zijn geweest voor verkrachting van een 9-jarige. Soit, de spons erover en op de lijst van Inité.

De campagne begint officieel ergens midden januari en voor de officiële datum mag er in principe geen publiciteit gemaakt worden. Een dag of tien geleden hingen er echter grote affiches van Inite op de drukke verkeersaders en rondom de Champs de Mars, de centrale plaats van de hoofdstad. De verantwoordelijke van de CEP had op een vraag van een journalist daarover geantwoord dat hij “daarvan niet op de hoogte was”. Nu zijn ze weg, de dag nadat er een artikel over in de krant verscheen.

In die hele soap zou je er bijna overkijken dat de nieuwe regering van Bellerive de EPA’s (Economische Partnerschapsakkoorden, lees meer op 11.be of mo.be) heeft ondertekend vorige week. Bellerive is eerste minister sinds begin november nadat de regering Michèle Pierre-Louis – na nauwelijks één jaar in het zadel te hebben gezeten – naar huis werd gestuurd om vage redenen zoals vuilheid van het straatbeeld, slechte economische prestaties, onveiligheid, en meer van dergelijke onzin. Geen enkel zichzelf serieus nemend mens twijfelt er nog aan dat Préval achter het initiatief van de senatoren zat die Pierre-Louis weg wilden. Ze zou hem niet hebben willen volgen en moest dan maar plaats ruimen voor een meer inschikkelijke regering.

De regering Bellerive heeft met de ondertekening van de EPA’s een brede sociale beweging tegen die EPA’s voorbijgestoken zoals geen van zijn voorgangers durfde. Hij moet gedacht hebben dat het nu wel ging met alle ogen gericht op de verkiezingen en de kerstdagen. Uit het felle protest dat leeft in verschillende landen uit Afrika en Europa tegen de EPA’s blijkt dat er wel degelijk stront aan de EPA-knikker hangt. Een recent rapport van het franse parlement laat weinig heel van de EPA’s. Zoals voor de andere landen die gechanteerd worden door de EU willen de EPA’s voor Haïti zeggen dat ze hun markt (nog) meer moeten opengooien voor Europese producten. Dat de dumping die daaruit volgt en het gebrek aan bescherming van fragiele lokale productiesectoren zal leiden tot nog meer werkloosheid lijkt voor de regering Bellerive geen bezwaar. Zocht hij misschien naar erkenning van zijn regering door de “internationale gemeenschap” ? Diezelfde die de verkiezingen van februari en maart moet financieren ?